Vào buổi tối ngày 13/11 theo giờ địa phương, Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) đã chính thức đưa ra thông báo khôi phục và dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm bay tạm thời trên diện rộng toàn quốc. Quyết định này được đưa ra sau chuỗi giờ đồng hồ hệ thống định tuyến và không lưu gặp phải sự cố kỹ thuật nghiêm trọng gây gián đoạn dây chuyền.
Quá trình khôi phục không phận và khuyến cáo cho hành khách
Tham gia buổi họp báo diễn ra vào tối cùng ngày, Bộ trưởng Giao thông Vận tải Mỹ Sean Duffy xác nhận rằng không phận của quốc gia này đã chính thức mở cửa trở lại vào lúc 20h15 theo giờ bờ Đông nước Mỹ. Dù vậy, ông cũng đưa ra lưu ý rằng nhịp độ khai thác sẽ cần một khoảng thời gian để phục hồi dần dần về trạng thái bình thường. Do đó, các hành khách đang có mặt tại nhà ga sân bay nên chủ động liên hệ trực tiếp với các đơn vị hàng không để cập nhật nhanh chóng lịch trình di chuyển của mình.
Diễn biến lệnh dừng cất cánh khẩn cấp trên toàn lãnh thổ Mỹ
Trước đó, vào khoảng mốc 16h15 chiều ngày 13/11, FAA đã phải lập tức đưa ra quyết định ban hành lệnh dừng cất cánh đối với tất cả mọi chuyến bay chuẩn bị khởi hành từ các sân bay trải dài khắp nước Mỹ. Động thái này xuất phát từ những "tình huống đặc biệt và vì lý do an toàn tuyệt đối", sau khi nhà chức trách ghi nhận hàng loạt trục trặc nghiêm trọng về đường truyền thông tin liên lạc tác động trực tiếp đến toàn bộ 22 trung tâm kiểm soát không lưu đường dài trên quy mô toàn quốc gia.
Phân tích kỹ thuật nguyên nhân quá tải hệ thống mạng
Lý giải cụ thể về căn nguyên của vụ việc bất ngờ này, Bộ trưởng Sean Duffy chỉ ra rằng sự cố bắt nguồn từ việc nền tảng hạ tầng kiểm soát không lưu đã trở nên quá lạc hậu, dẫn đến tình trạng các thiết bị bộ định tuyến (router) chịu áp lực quá tải dữ liệu nghiêm trọng. Ông chia sẻ: "Chúng ta đang vận hành một hệ thống kiểm soát không lưu vô cùng cũ kỹ. Các bộ định tuyến thực sự đã bị quá tải dữ liệu và bắt đầu trả về những thông số thiếu nhất quán. Chính vì lý do đó, chúng tôi buộc phải tạm ngắt hệ thống để đảm bảo an toàn".
Đồng thời, theo các thông tin từ đài CBS News, nguyên nhân sâu xa còn đến từ một bản cập nhật phần mềm áp dụng cho hệ thống mạng viễn thông riêng chuyên kết nối mạng lưới kiểm soát không lưu Mỹ — do tập đoàn L3Harris chịu trách nhiệm vận hành. Thao tác này đã khiến hệ thống tự động khởi động lại, kích hoạt chuỗi sự cố sập mạng và đứt gãy kết nối trên diện rộng.
Góc nhìn chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam
Từ sự cố gián đoạn mạng lưới hàng không tại Mỹ, các chuyên gia công nghệ tại TTC Việt Nam nhận định rằng việc duy trì một hệ thống hạ tầng mạng và viễn thông đồng bộ, hiện đại là điều kiện sống còn đối với mọi tổ chức quy mô lớn. Khi các thiết bị định tuyến (router) hay các nền tảng mạng riêng (private network) bị quá tải hoặc lỗi cấu hình trong quá trình cập nhật, nguy cơ tê liệt toàn hệ thống là rất cao. Bài học thực tiễn này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc định kỳ kiểm tra băng thông, nâng cấp thiết bị phần cứng, xây dựng kịch bản dự phòng mạng (redundancy) và giám sát thời gian thực (real-time monitoring) nhằm ngăn chặn kịp thời các thảm họa gián đoạn dịch vụ công nghệ thông tin.
Công tác xác minh an ninh và bảo đảm an toàn bay
Trao đổi với báo chí bên ngoài khu vực Nhà Trắng, Bộ trưởng An ninh Nội địa Markwayne Mullin cũng đưa ra tuyên bố khẳng định rằng phía cơ quan chức năng đến thời điểm hiện tại vẫn chưa tìm thấy bất kỳ bằng chứng hay dấu hiệu nào cho thấy đây là một cuộc tấn công mạng có chủ đích nhằm vào nước Mỹ. Thay vào đó, đây hoàn toàn chỉ là một sự cố trục trặc gián đoạn viễn thông mang tính chất nội bộ xảy ra bên trong hệ thống của FAA.
Bên cạnh đó, ông cũng gửi lời trấn an đến gia đình và thân nhân của các hành khách rằng toàn bộ những chiếc máy bay đang di chuyển trên bầu trời lúc bấy giờ đều đã được các trạm không lưu điều phối hạ cánh xuống các sân bay một cách an toàn.
Thống kê mức độ ảnh hưởng trên phạm vi toàn cầu
Thông qua số liệu ghi nhận từ hệ thống theo dõi hàng không trực tuyến FlightRadar24, vào thời điểm lệnh cấm bay chính thức được thông báo, có khoảng 3.100 phương tiện bay đang hoạt động trên không trung hướng về các sân bay tại Mỹ. Toàn bộ các chuyến bay đang bay cũng như các chuyến bay quốc tế cất cánh đến Mỹ đều được lực lượng điều phối xử lý linh hoạt theo từng tình huống cụ thể. Trong khi đó, một số ít chuyến bay quốc tế cất cánh từ khu vực bờ Đông hoặc vùng vịnh Mexico vẫn được đặc cách cho phép tiếp tục hành trình dựa trên các hành lang bay an toàn đã thiết lập.
Hậu quả từ sự cố xảy ra vào chiều tối ngày 13/11 đã châm ngòi cho tình trạng ùn tắc giao thông hàng không vô cùng trầm trọng tại hàng loạt trung tâm trung chuyển lớn ở Mỹ, bao gồm Chicago O'Hare, Newark Liberty thuộc tiểu bang New Jersey, Houston-Bush, Boston, Atlanta, Miami, Los Angeles cùng với thủ đô Washington D.C. Dựa theo bảng thống kê dữ liệu từ trang FlightAware, chỉ trong một khoảng thời gian ngắn đã có hơn 10.000 chuyến bay bị chậm giờ và hơn 4.000 chuyến bay buộc phải hủy chuyến hoàn toàn.
Đánh giá về tính chất nghiêm trọng của vụ việc, ông Robert Sumwalt — cựu Chủ tịch Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ (NTSB) — nhìn nhận đây là một sự cố "hoàn toàn chưa từng có" xét về mặt mức độ gián đoạn kỹ thuật hạ tầng. Ông bày tỏ: "Tôi từng là phi công thương mại suốt 24 năm và đã bay vào ngày xảy ra vụ khủng bố 11/9 - đó là lần cuối cùng một lệnh cấm bay toàn quốc quy mô lớn được ban hành, bên cạnh một sự cố kéo dài vài giờ vào tháng 1/2023. Thật khó tin điều này lại xảy ra trong thời đại ngày nay".
Để được tư vấn các giải pháp mạng, viễn thông và hạ tầng CNTT an toàn, bảo mật và chống quá tải hiệu quả nhất cho doanh nghiệp, hãy liên hệ ngay với TTC Việt Nam qua website ttcvn.net hoặc hotline để nhận hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ kỹ sư hàng đầu.
