Hải quân Mỹ đã chính thức chuyển giao dự án UAV MQ-25A Stingray từ giai đoạn nghiên cứu phát triển sang bước sản xuất loạt đầu tiên, thông qua hợp đồng trị giá 562 triệu USD ký kết với tập đoàn Boeing. Đây được xem là cột mốc lịch sử đánh dấu việc lần đầu tiên một dòng máy bay không người lái chuyên làm nhiệm vụ tiếp nhiên liệu trên tàu sân bay chuẩn bị được đưa vào biên chế chính thức.
Sự xuất hiện của dòng khí tài này không chỉ giải phóng các dòng tiêm kích như F/A-18 Super Hornet khỏi gánh nặng tiếp nhiên liệu trên không, mà còn giúp gia tăng đáng kể phạm vi hoạt động của toàn bộ không đoàn tàu sân bay trước các hệ thống vũ khí chống tiếp cận hiện đại.
Chi tiết hợp đồng sản xuất loạt đầu tiên của UAV MQ-25A Stingray
Vào ngày 14/9/2026, Hải quân Mỹ thông báo đã trao hợp đồng Fixed Price Incentive cho Boeing để tiến hành chế tạo 3 chiếc UAV MQ-25A thuộc lô sản xuất loạt tỷ lệ thấp (Low Rate Initial Production) đầu tiên. Đồng thời, nguồn ngân sách cũng được phê duyệt để mua sắm các linh kiện dài hạn phục vụ cho 3 chiếc tiếp theo trong kế hoạch.
Theo tiến độ dự kiến, những chiếc máy bay đầu tiên sẽ bắt đầu được bàn giao từ năm 2029, nâng tổng số lượng phương tiện theo hợp đồng hiện tại lên 14 chiếc nằm trong tổng thể chương trình gồm 76 máy bay. Quyết định này được đưa ra sau khi chương trình vượt qua mốc quan trọng Milestone C vào tháng 5/2026 và hoàn tất chuyến bay thử nghiệm đầu tiên của phiên bản sản xuất vào tháng 4 cùng năm.
Thông số kỹ thuật và thiết kế khí động học tiên tiến
Dòng UAV MQ-25A Stingray được định hình như một trạm cung cấp nhiên liệu bay độc lập, hoạt động trực tiếp từ boong của các tàu sân bay hạng nặng.
Xét về quy mô kích thước, phương tiện này sở hữu chiều dài khoảng 15,5 mét, sải cánh đạt 22,9 mét và có cơ cấu gấp gọn lại còn khoảng 9,5 mét nhằm tương thích với không gian lưu trữ chật hẹp trên tàu sân bay. Chiều cao của máy bay khi mở rộng toàn bộ cánh vào khoảng 3 mét. Cấu trúc thân, cánh và đuôi theo thiết kế truyền thống đi kèm cánh đuôi hình chữ V cùng cửa hút gió dạng phẳng, giúp giảm thiểu đáng kể diện tích phản xạ radar, mang lại một số đặc tính tàng hình nhất định dẫu không đạt mức hoàn hảo như các dòng UAV cánh bay nguyên khối.
Cung cấp sức mạnh cho máy bay là động cơ turbofan duy nhất mang mã hiệu Rolls-Royce AE 3007N. Động cơ này cung cấp lực đẩy vượt mức 44 kilonewton, đảm bảo sự cân bằng tối ưu giữa công suất vận hành mạnh mẽ và khả năng tiết kiệm nhiên liệu trong các chuyến bay tuần tra kéo dài trên không phận đại dương.
Năng lực tiếp nhiên liệu và thông số vận hành chiến lược
Điểm mạnh cốt lõi của dòng máy bay này nằm ở cơ chế tiếp nhiên liệu trên không tiên tiến. UAV MQ-25A được trang bị hệ thống pod Cobham Aerial Refueling Store sử dụng ống mềm và phễu (hose-and-drogue). Thiết bị này có khả năng bơm từ 6.350 kg đến khoảng 7.250 kg nhiên liệu cho từ 4 đến 6 máy bay tiếp nhận ở khoảng cách lên tới 930 km tính từ vị trí của tàu sân bay.
Nhờ đó, bán kính tác chiến của các dòng tiêm kích chủ lực như F/A-18 Super Hornet, EA-18G Growler hay F-35C được mở rộng vượt mốc 1.300 km trong nhiều kịch bản tác chiến phức tạp. Về hiệu suất bay, máy bay đạt tốc độ tối đa xấp xỉ 620 km/h cùng trần bay khoảng 12.000 mét, hoàn toàn đồng bộ với độ cao và tốc độ hoạt động của các phi đội tiêm kích có người lái.
Hơn thế nữa, hệ thống điều khiển tự động toàn diện cho phép phương tiện tự động cất cánh bằng máy phóng, duy trì quỹ đạo theo lập trình sẵn và hạ cánh bằng móc hãm trên boong tàu đang di chuyển mà không cần sự can thiệp trực tiếp từ phi công trên khoang, mọi thao tác đều được giám sát chặt chẽ từ trạm điều khiển chuyên dụng trên tàu.
Tích hợp công nghệ trinh sát và tác chiến hiệp đồng
Ngoài chức năng tiếp nhiên liệu chủ lực, UAV MQ-25A còn tích hợp các năng lực trinh sát, giám sát cùng khả năng thu thập thông tin tình báo thông qua hệ thống cảm biến quang điện tử hồng ngoại hiện đại. Việc ứng dụng công nghệ vận hành tự động (autonomous operations) và phối hợp giữa người và máy bay không người lái (manned-unmanned teaming) mang lại sự linh hoạt tối đa cho không đoàn tàu sân bay.
Giải pháp này giúp giảm bớt sự phụ thuộc vào các chiến đấu cơ phải kiêm nhiệm vai trò máy bay tiếp nhiên liệu, qua đó gia tăng số lượng tiêm kích sẵn sàng triển khai cho các đợt không kích. Công nghệ đột phá này đóng vai trò trực tiếp trong việc đối phó với các mối đe dọa từ tên lửa chống hạm tầm xa, cho phép nhóm tác chiến tàu sân bay duy trì khoảng cách an toàn mà vẫn bảo toàn toàn diện sức mạnh không quân.
Nhận định từ chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam, việc tích hợp các hệ thống tự động hóa và phương tiện bay không người lái vào hạ tầng viễn thông - quân sự đòi hỏi một tiêu chuẩn băng thông, độ trễ mạng và tính bảo mật cực kỳ khắt khe. Các giải pháp truyền dẫn dữ liệu thời gian thực đóng vai trò là xương sống để điều phối các phương tiện không người lái hoạt động chính xác trong điều kiện môi trường biển đảo khắc nghiệt.
Việc đưa UAV MQ-25A tiến vào giai đoạn sản xuất hàng loạt minh chứng cho định hướng chiến lược của Hải quân Mỹ trong việc kết hợp linh hoạt giữa nhân sự và thiết bị tự động trên tàu sân bay, biến trạm xăng bay này thành nhân tố then chốt để kéo dài thời gian và tầm với chiến đấu. Khi lô máy bay đầu tiên chính thức đạt năng lực tác chiến vào năm 2029, bản đồ không chiến trên biển dự kiến sẽ có những bước chuyển mình sâu sắc.
(Theo interestingengineering.com, theaviationist.com, naval-technology.com, defensenews.com, navaltoday.com)
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp mạng, hạ tầng viễn thông doanh nghiệp và công nghệ truyền dẫn dữ liệu tiên tiến nhất hiện nay, quý khách hàng vui lòng liên hệ ngay với TTC Việt Nam (ttcvn.net) để nhận hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ chuyên gia kỹ thuật hàng đầu.
