Trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh mẽ, việc kiểm soát các nội dung độc hại trên môi trường internet đang trở thành bài toán cấp bách đối với các cơ quan quản lý nhà nước. Tình trạng các video ngắn do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra mang tính chất vô bổ, gây nghiện cho người xem xuất hiện ngày càng tràn lan.
Chiến lược kết hợp giữa "xây" và "chống" để làm sạch mạng xã hội
Trao đổi với phóng viên VietNamNet về thực trạng không gian mạng bị xâm chiếm bởi các video ngắn kém chất lượng, ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (Bộ VHTT&DL) nhận định rằng môi trường mạng luôn tồn tại song song hai mảng sáng và tối. Do đó, cơ quan quản lý cần triển khai đồng thời hai nhiệm vụ cốt lõi là phòng ngừa và phát triển, hay còn gọi là "xây" và "chống".
Theo đó, công tác "chống" bao gồm việc thực thi các biện pháp quản lý chặt chẽ như ngăn chặn, gỡ bỏ kịp thời các nội dung tiêu cực nhằm bảo vệ cộng đồng người dùng, đặc biệt là lứa tuổi thanh thiếu niên. Song song với đó, công tác "xây" đóng vai trò như việc "trồng hoa trên không gian mạng", nhằm mục đích thúc đẩy lan tỏa những thông điệp tích cực, hành động đẹp và các giá trị nhân văn để đẩy lùi thông tin độc hại. Việc cộng đồng cùng nhau chia sẻ những điều tốt đẹp sẽ góp phần kiến tạo một môi trường mạng lành mạnh và văn minh hơn.
Ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử nhấn mạnh rằng việc áp dụng các biện pháp quản lý cứng rắn kết hợp với định hướng nội dung tích cực là chìa khóa quan trọng để hạn chế tối đa những tác động tiêu cực từ mạng xã hội.
Tăng cường siết chặt quản lý hoạt động phổ biến phim ngắn trên không gian mạng
Trước những diễn biến phức tạp của các nội dung video ngắn, Cục Điện ảnh (Bộ VHTT&DL) đã ban hành văn bản chính thức gửi tới các đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực phổ biến phim trên mạng, cũng như các đơn vị quản lý nền tảng truyền thông số và kho ứng dụng tại Việt Nam về việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật.
Qua công tác giám sát, Cục Điện ảnh phát hiện thực trạng nhiều cá nhân và tổ chức tiến hành phổ biến phim trên môi trường mạng nhưng chưa hoàn thiện hoặc thực hiện chưa đầy đủ các thủ tục pháp lý bắt buộc. Các vi phạm chủ yếu xoay quanh việc không đảm bảo điều kiện về chủ thể cung cấp, thiếu quy trình phân loại phim, không hiển thị kết quả phân loại trước khi phát hành, cũng như chưa thực hiện đúng nghĩa vụ thông báo danh sách phim.
Nhằm chấn chỉnh tình trạng này, Cục Điện ảnh yêu cầu các chủ thể tham gia hoạt động phổ biến phim phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định tại khoản 1 Điều 21 Luật Điện ảnh năm 2022. Theo đó, chỉ các doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp và tổ chức có đủ tư cách pháp nhân mới được phép hoạt động trong lĩnh vực này.
Trách nhiệm của các nền tảng trung gian và kho ứng dụng số
Trước khi đưa tác phẩm đến với công người xem, các đơn vị phát hành bắt buộc phải hoàn tất thủ tục thông báo danh sách và kết quả phân loại thông qua Hệ thống dữ liệu về phân loại phim trên không gian mạng. Đồng thời, việc hiển thị nhãn phân loại, cảnh báo độ tuổi cùng các giải pháp kỹ thuật bảo vệ trẻ em là những yêu cầu bắt buộc không thể bỏ qua.
Bên cạnh đó, Cục Điện ảnh cũng yêu cầu các doanh nghiệp vận hành kho ứng dụng, nền tảng trung gian và mạng xã hội khẩn trương tiến hành rà soát toàn bộ các sản phẩm phim ảnh và video ngắn đang lưu hành. Đối với các nội dung chưa đáp ứng đủ tiêu chuẩn pháp lý hoặc vi phạm quy định phân loại, các đơn vị quản lý nền tảng phải lập tức ngăn chặn, gỡ bỏ và yêu cầu chủ sở hữu hoàn thiện đầy đủ thủ tục trước khi tái phát hành.
Hiện nay, Cục Điện ảnh đang phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để kiểm tra, xác minh và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm trên môi trường mạng theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
Thách thức trong việc kiểm soát các nội dung quảng cáo đi kèm phim ngắn nhảm nhí
Mặc dù các cơ quan quản lý đã liên tục đưa ra cảnh báo và biện pháp xử lý, tình trạng xuất hiện các bộ phim ngắn do AI tạo ra với nội dung vô bổ vẫn chưa có dấu hiệu lắng xuống. Đáng chú ý, các video này thường được gắn kèm thông tin quảng cáo của các nhãn hàng hoặc trang thương mại điện tử lớn. Điều này dấy lên nhiều ý kiến cho rằng cần phải áp dụng các biện pháp chế tài trực tiếp đối với các thương hiệu tài trợ cho những nội dung kém chất lượng này.
Tại buổi Họp báo thường kỳ Quý 3/2025 của Bộ VHTT&DL, đại diện cơ quan chức năng cho biết các nội dung phim ngắn trên mạng xã hội hiện được xem xét xử lý dựa trên các quy định tại Nghị định 147. Tuy nhiên, việc đưa ra một ranh giới pháp lý rõ ràng để xác định thế nào là vi phạm đối với định dạng nội dung này vẫn còn gặp nhiều khó khăn.
Nhận định về xu hướng phát triển hạ tầng mạng và an toàn thông tin trong giai đoạn số hóa, các kỹ sư hệ thống của TTC Việt Nam cho rằng việc kiểm soát nội dung số đòi hỏi sự đồng bộ giữa hạ tầng kỹ thuật đường truyền và các giải pháp lọc dữ liệu thông minh.
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp hạ tầng mạng an toàn, bảo mật và tối ưu hóa đường truyền doanh nghiệp, quý khách hàng vui lòng liên hệ ngay với TTC Việt Nam (ttcvn.net) để nhận được sự hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ chuyên gia kỹ thuật hàng đầu.
