Sự bùng nổ của thị trường thương mại hóa robot hình người tại Trung Quốc
Công cuộc đưa robot hình người vào thương mại hóa tại Trung Quốc đang triển khai vô cùng mạnh mẽ, đặc biệt sau những tiết mục biểu diễn vũ đạo thu hút lượng lớn sự chú ý tại Chương trình Xuân vãn diễn ra vào năm ngoái.
Nhân vật Ai Lin, một nhà sáng tạo nội dung livestream bán hàng sinh sống tại Hàng Châu, đã quyết định đầu tư 30.000 USD để mua sắm mẫu robot đầu tiên nhằm phát triển mảng dịch vụ cho thuê.
Với mức chi phí khoảng 3.000 NDT cho mỗi ngày thuê, khách hàng có thể sử dụng robot nhằm thu hút sự chú ý của đám đông trong các triển lãm, phục vụ sự kiện biểu diễn nghệ thuật hoặc hỗ trợ các màn cầu hôn độc đáo.
Tuy nhiên, Ai Lin cũng thẳng thắn nhìn nhận rằng phân khúc mua bán robot hình người trên thực tế chưa thực sự bùng nổ mạnh mẽ, bởi vì các dòng máy móc này hiện nay vẫn chưa có khả năng tự vận hành độc lập mà thực chất chỉ đóng vai trò như những món đồ chơi kích thước lớn.
Chiến lược quốc gia và vị thế cạnh tranh toàn cầu của robot Trung Quốc
Chính quyền Bắc Kinh hiện đang rót nguồn vốn quy mô lớn lên tới hàng tỷ USD nhằm phát triển lĩnh vực robot hình người, với mục đích gia tăng năng suất lao động trong bối cảnh tốc độ tăng trưởng kinh tế có phần chững lại đi kèm quy mô lực lượng lao động ngày càng suy giảm.
Đánh giá về xu hướng này, ông Lian Jye Su, chuyên gia phân tích cấp cao làm việc tại hãng nghiên cứu thị trường Omdia, đưa ra nhận định rằng nếu như trước đây thế mạnh công nghệ công nghiệp tập trung tại các quốc gia như Đức, Nhật Bản và Mỹ, thì hiện tại dòng sản phẩm robot hình người đang mở ra cơ hội hiếm hoi để cộng đồng quốc tế hướng ánh nhìn về phía Trung Quốc.
Điển hình cho chiến lược này, một nhà máy đặt tại thủ đô Bắc Kinh đã đề ra kế hoạch bàn giao thành công 10.000 thiết bị robot vào thời điểm kết thúc năm 2026, đồng thời hướng tới mốc 500.000 sản phẩm vào năm 2030.
Trong khi đó, theo các số liệu ước tính từ tổ chức tài chính Morgan Stanley, thị trường thế giới dự kiến sẽ sở hữu khoảng một tỷ robot hình người vào mốc năm 2050, qua đó thiết lập một quy mô thị trường có giá trị vượt mốc 5.000 tỷ USD.
Tính đến thời điểm hiện tại, Trung Quốc đang nắm giữ thị phần áp đảo về số lượng các sản phẩm robot hình người được vận chuyển trên bình diện toàn cầu, tạo khoảng cách lớn so với các đối thủ đến từ Mỹ như Tesla hay Figure AI.
Song song với đó, vào giai đoạn đầu tháng này, phía Bắc Kinh đã chính thức triển khai sáng kiến tích hợp robot vào hơn 100 kịch bản ứng dụng mang lại giá trị cao trong năm nay.
Chính CEO của hãng Tesla, ông Elon Musk, cũng từng phải thừa nhận rằng đối thủ đáng gờm nhất trong lĩnh vực phát triển robot hình người chắc chắn xuất phát từ Trung Quốc.
Dịch vụ cho thuê robot và thực trạng hạ tầng phần cứng
Các báo cáo dữ liệu chính thức cho thấy quốc gia này hiện đang sở hữu hơn 153.000 đơn vị doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực cung cấp dịch vụ cho thuê robot.
Các dịch vụ này hiện diện rộng rãi trên nhiều nền tảng trực tuyến phổ biến bao gồm Xianyu, Douyin cùng với SHAREBOT với mức giá khởi điểm chỉ khoảng 3.500 NDT mỗi ngày, đã bao gồm trọn gói chi phí vận chuyển cũng như nhân sự kỹ thuật đi kèm để trực tiếp điều khiển.
Theo dự báo từ đơn vị sản xuất AGIBOT, thị trường cho thuê các dòng máy móc này hoàn toàn có khả năng đạt mốc doanh thu 1,5 tỷ USD khi bước sang cuối năm 2026.
Mặc dù vậy, khoảng cách giữa các màn biểu diễn mang tính trình diễn và năng lực ứng dụng thực tiễn vào đời sống vẫn còn tồn tại một khoảng cách khá xa. Tại trung tâm đào tạo chuyên môn X-Humanoid tọa lạc ở Bắc Kinh, hình ảnh hơn 120 thiết bị robot đứng xếp hàng để thực hiện tuần hoàn các thao tác quen thuộc như phân loại bưu kiện, thay tã trẻ em hay múc bỏng ngô dưới sự điều khiển sát sao từ con người là minh chứng rõ nét.
Khó khăn lớn nhất vào lúc này nằm ở việc các dòng robot vẫn đang thiếu hụt trầm trọng dữ liệu thực tế từ thế giới khách quan để có thể chuyển đổi thành một lực lượng lao động độc lập thực thụ. Do đó, những nhà sản xuất bắt buộc phải chi trả khoản phí lên tới 150 USD mỗi giờ cho trung tâm X-Humanoid nhằm mục đích thu thập các dữ liệu tương tác mang tính vật lý.
Không chỉ dừng lại ở bài toán dữ liệu, các giới hạn về mặt phần cứng cũng tạo ra rào cản vô cùng lớn. Ông Marco Wang, chuyên gia nghiên cứu tại Interact Analysis, phân tích rằng việc thiết kế phần bàn tay linh hoạt cho robot là vô cùng phức tạp do phải tích hợp quá nhiều linh kiện điện tử vào một không gian nhỏ hẹp tương đương khớp ngón tay con người, từ đó dễ phát sinh hiện tượng quá nhiệt, đẩy chi phí sản xuất lên cao nhưng độ bền lại kém.
Nhận định từ chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam
Nhìn nhận từ góc độ chuyên môn về hạ tầng mạng và hệ sinh thái tự động hóa, các chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam đánh giá rằng sự bùng nổ của robot hình người không chỉ đòi hỏi những bước tiến vượt bậc về cơ khí chính xác và trí tuệ nhân tạo, mà còn đặt ra yêu cầu cực kỳ khắt khe về hạ tầng truyền thông dữ liệu tốc độ cao (như mạng 5G/6G) và hệ thống điện toán biên (Edge Computing). Để các dòng robot này có thể vận hành mượt mà, giảm thiểu độ trễ khi xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ từ thế giới thực, việc tối ưu hóa đường truyền mạng nội bộ và băng thông là yếu tố then chốt quyết định sự thành bại trong việc thương mại hóa tự động hóa doanh nghiệp tại khu vực châu Á cũng như trên toàn cầu.
Triển vọng thương mại và tương lai của ngành công nghiệp tự động hóa
Chính vì những lý do trên, nhu cầu thị trường ở thời điểm hiện tại phần lớn vẫn tập trung tại khu vực công ích và các dự án mang tính chất thử nghiệm. Tiêu biểu như UBTECH, một trong số các tập đoàn quy mô lớn hàng đầu trong ngành, thừa nhận rằng các dòng sản phẩm tiên tiến nhất của họ mới chỉ đáp ứng được khoảng 80% hiệu suất làm việc của con người khi xử lý những tác vụ cơ bản như sắp xếp hộp hàng lên kệ.
Mặc dù vậy, Trung Quốc vẫn tiếp tục đẩy mạnh các bước đưa sản phẩm vào đời sống thực tế thông qua chiến lược hạ giá thành thiết bị. Hiện tại, quốc gia này ghi nhận sự góp mặt của hơn 140 nhà sản xuất chuyên nghiên cứu và chế tạo robot hình người.
Tuy nhiên, tình trạng thị trường rơi vào trạng thái quá tải trong bối cảnh sức mua và nhu cầu thực tế còn ở mức khiêm tốn đã khiến không ít doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều thử thách đáng kể.
Đơn cử như Unitree, nhà chế tạo robot hình người có quy mô lớn nhất thế giới đặt trụ sở tại Hàng Châu, hiện đang xúc tiến các bước chuẩn bị để tiến hành niêm yết cổ phiếu tại sàn giao dịch Thượng Hải.
Dù vậy, phần lớn nguồn doanh thu của đơn vị này vẫn chủ yếu phụ thuộc vào các viện nghiên cứu khoa học, trong khi tỷ trọng ứng dụng trực tiếp vào môi trường công nghiệp vẫn chiếm chưa tới 10% tổng doanh số.
Khi được đặt câu hỏi về thời điểm chính xác các dòng robot có thể chính thức tham gia vào dây chuyền sản xuất công nghiệp quy mô lớn, đại diện bộ phận truyền thông của Unitree là bà Yolanda Xie vẫn giữ thái độ thận trọng khi cho rằng mọi thứ còn phải chờ đợi những bước đột phá mang tính bước ngoặt về mặt công nghệ cũng như xu thế phát triển chung của toàn bộ ngành công nghiệp.
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp hạ tầng mạng, viễn thông và hệ thống tự động hóa tối ưu cho doanh nghiệp, hãy liên hệ ngay với TTC Việt Nam (ttcvn.net) hôm nay để nhận được sự hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ kỹ sư hàng đầu.
