Dựa trên các số liệu khảo sát do OECD thực hiện tại Việt Nam, có khoảng 64% đội ngũ nhà giáo xác nhận từng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào công tác truyền đạt kiến thức. Dẫu vậy, khoảng 71% ý kiến lại phản ánh rằng các cơ sở giáo dục vẫn đang đối mặt với tình trạng thiếu thốn về mặt hạ tầng mạng cũng như các công cụ số chuyên dụng. Riêng trong phân khúc chưa từng tiếp cận AI, tỷ lệ lên đến 60% nguyên nhân xuất phát từ việc thiếu hụt kỹ năng vận hành công nghệ.
Những con số này phơi bày một thực tế rằng rào cản hiện hữu không chỉ xuất phát từ trang thiết bị phần cứng, mà còn nằm ở năng lực khai thác công nghệ của người làm công tác giáo dục. Thách thức này càng trở nên rõ nét khi ngành giáo dục nước nhà đang gánh vác quy mô lớn với hơn một triệu giáo viên cùng khoảng 25 triệu học sinh, sinh viên.
Đưa công nghệ đột phá tiếp cận trực tiếp người đứng lớp
Phát biểu tại lễ ký kết hợp tác diễn ra cùng Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), ông Lâm Trung Quân - Giám đốc Quốc gia Canva Việt Nam - đã nhấn mạnh rằng để công nghệ thực sự thâm nhập vào không gian lớp học, điểm khởi đầu bắt buộc phải đến từ những người trực tiếp đứng lớp mỗi ngày. Bài toán cốt lõi ở thời điểm hiện tại không còn xoay quanh việc có nên đưa AI vào môi trường sư phạm hay không, mà là làm thế nào để giáo viên vận dụng AI một cách tối giản nhưng mang lại hiệu quả cao nhất ngay trong từng tiết dạy thực tế.
Thông qua chương trình này, các thầy cô giáo sẽ được trao quyền tiếp cận một hệ sinh thái toàn diện bao gồm các tiện ích hỗ trợ từ khâu biên soạn giáo án, dựng bài thuyết trình, thiết kế hệ thống bài tập tương tác cho đến việc giao việc về nhà và chấm điểm tự động. Phương thức tiếp cận này được định hướng nhằm giảm thiểu tối đa yêu cầu phải sử dụng các câu lệnh (prompt) phức tạp vốn gây nhiều khó khăn khi tương tác với các mô hình AI truyền thống.
Trao đổi trực tiếp với cơ quan báo chí, đại diện Canva Việt Nam tiết lộ rằng các mô hình trí tuệ nhân tạo phục vụ ngành giáo dục được kiến trúc theo dạng từng lớp (layers). Cấu trúc này trao cho người dạy quyền chủ động tùy chỉnh nội dung, lồng ghép các phương pháp sư phạm độc quyền cũng như đưa dấu ấn cá nhân vào từng bài giảng.
Bên cạnh đó, giải pháp công nghệ này còn tích hợp đồng thời nền tảng điện toán đám mây cùng khả năng lưu trữ dữ liệu ngoại tuyến (offline), trước khi tiến hành tự động đồng bộ hóa ngay khi thiết bị có kết nối Internet trở lại. Cơ chế này tỏ ra vô cùng hữu ích, tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên tại những vùng sâu vùng xa - nơi hạ tầng viễn thông còn nhiều điểm nghẽn - vẫn có thể yên tâm sử dụng trên các dòng máy tính cấu hình cơ bản.
Lãnh đạo đơn vị phát triển cũng khẳng định chiến lược bản địa hóa đóng vai trò then chốt, trong đó việc hình thành một cộng đồng gồm các nhà sáng tạo và thiết kế người Việt sẽ giúp đóng góp những học liệu chuẩn xác, phù hợp với văn hóa cũng như nhu cầu thực tế trong nước.
Mục tiêu bồi dưỡng chuyên sâu cho 30.000 giáo viên trong năm 2026
Nhằm xóa nhòa khoảng cách về năng lực công nghệ, kế hoạch đề ra sẽ triển khai các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu với thời lượng 8 giờ mỗi khóa, hướng tới mục tiêu đào tạo hơn 30.000 giáo viên trên phạm vi toàn quốc từ nay cho đến hết năm.
Nội dung chương trình tập trung mạnh mẽ vào việc xây dựng học liệu mang tính tương tác cao và cách thức ứng dụng AI vào các tình huống sư phạm phát sinh thực tế. Song song đó, đơn vị cung cấp cũng cam kết mở cửa miễn phí toàn bộ nền tảng dành riêng cho đội ngũ nhà giáo cùng học sinh từ cấp mầm non đến hết trung học phổ thông thông qua chương trình Canva Education.
Đánh giá về ý nghĩa của sự kiện, ông Đỗ Tiến Thịnh - Phó Giám đốc NIC - nhìn nhận việc quy tụ các nguồn lực công nghệ mang tầm vóc quốc tế chính là bước đi thiết thực nhằm củng cố mối liên kết theo mô hình "ba nhà" gồm Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp.
Theo chia sẻ từ cô Phạm Thị Kim Duyên - giáo viên môn Vật lý kiêm Tổ trưởng Tổ Khoa học Tự nhiên tại Trường Đoàn Thị Điểm - sau khi trực tiếp trải nghiệm cùng 100 đồng nghiệp khác, AI đang từng bước khẳng định vai trò là trợ thủ đắc lực, giúp các tiết học trở nên sinh động, trực quan và dễ tiếp cận hơn rất nhiều đối với học sinh.
Ngoài hợp tác hướng đến giáo viên, sáng kiến "Kiến tạo Công dân số" cũng lên kế hoạch trang bị tư duy thiết kế cùng các kỹ năng số thiết yếu cho khoảng 30.000 học sinh bước vào năm học 2026-2027. Định hướng dài hạn là biến các công cụ số thành phương tiện hỗ trợ đắc lực cho hoạt động dạy và học, vượt qua giới hạn của việc phổ cập công nghệ thông thường.
Nhận định từ chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam về hạ tầng cho giáo dục số
Dưới góc độ chuyên gia giải pháp mạng và viễn thông tại TTC Việt Nam, việc phổ cập các nền tảng giáo dục tích hợp trí tuệ nhân tạo đòi hỏi một nền tảng hạ tầng mạng vô cùng vững chắc. Khi hàng chục nghìn giáo viên và học sinh đồng thời truy cập các hệ thống lưu trữ đám mây, băng thông đường truyền và tính ổn định của kết nối Internet đóng vai trò quyết định đến trải nghiệm sử dụng. Do đó, việc nâng cấp hạ tầng mạng nội bộ tại các cơ sở giáo dục, kết hợp các giải pháp đường truyền tốc độ cao là bước chuẩn bị không thể thiếu để quá trình chuyển đổi số trong trường học diễn ra suôn sẻ, liền mạch và không bị gián đoạn.
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp hạ tầng mạng, thiết bị viễn thông và tối ưu hóa hệ thống kết nối phục vụ cho chuyển đổi số giáo dục và doanh nghiệp, quý khách vui lòng liên hệ ngay với TTC Việt Nam (ttcvn.net) để nhận hỗ trợ nhanh chóng và chuyên nghiệp nhất.
