Một tình huống bất ngờ đã xảy ra trên chuyến bay khi Ben Wodecki chứng kiến các tiếp viên hàng không vội vã chạy về cuối khoang máy bay với vẻ mặt đầy lo lắng. Theo lời kể của Wodecki, sự hoảng sợ hiện rõ trong ánh mắt của họ, báo hiệu một sự cố nghiêm trọng ảnh hưởng trực tiếp đến sự an toàn của toàn bộ phi hành đoàn chứ không đơn thuần là một hành khách bị ốm.
Sự cố bốc cháy sạc dự phòng trên không trung
Chỉ vài phút sau đó, khói bắt đầu tỏa ra từ khu vực phía sau thân máy bay. Nguyên nhân được xác định là do một hành khách sử dụng pin sạc dự phòng trong chuyến bay khiến thiết bị này bị quá nhiệt, bốc cháy và làm bén lửa vào ghế ngồi ngay bên cạnh.
Theo chia sẻ từ Wodecki, lực lượng tiếp viên đã phản ứng cực kỳ nhanh chóng bằng cách thả trực tiếp thiết bị gặp sự cố vào một thùng chứa đầy nước nhằm hạ nhiệt kịp thời. Chuyến bay sau đó buộc phải tiến hành hạ cánh khẩn cấp với tốc độ cao xuống sân bay quốc tế Harry Reid tại Las Vegas, nơi đội ngũ cứu hỏa đã túc trực sẵn sàng trên đường băng.
Vụ việc này đóng vai trò là một lời cảnh tỉnh rõ ràng, giải thích vì sao các hãng hàng không ngày càng đưa ra những cảnh báo nghiêm ngặt liên quan đến các thiết bị sử dụng nguồn pin lithium-ion. Hành khách luôn được khuyến cáo tuyệt đối không tự ý tìm cách lấy điện thoại hay sạc dự phòng nếu bị rơi vào sâu trong khe ghế, đồng thời kiên quyết không để các dòng thiết bị tích hợp pin lithium-ion vào trong hành lý ký gửi dưới mọi hình thức.
Thực trạng gia tăng các sự cố về pin lithium-ion
Nhận định từ Jonathan Nicholson, chuyên gia thuộc Cơ quan Hàng không Dân dụng Anh (CAA), pin lithium-ion hiện đang đứng trong nhóm ba mối hiểm họa lớn nhất đối với toàn bộ ngành vận tải hàng không toàn cầu. Ông cho hay một báo cáo nghiên cứu gần đây tại Mỹ chỉ ra rằng trung bình mỗi tuần trên toàn thế giới lại ghi nhận khoảng hai sự cố bắt nguồn từ loại pin này.
Những tình huống nguy hiểm có thể dao động từ việc hành khách vô tình bỏ quên thiết bị trong hành lý ký gửi cho đến các sự cố pin tự bốc khói hoặc phát hỏa ngay tại khu vực phân loại hành lý hoặc trực tiếp trong khoang hành khách.
Hậu quả để lại đôi khi vô cùng thảm khốc. Điển hình vào tháng 1/2025, một chiếc máy bay thuộc hãng Air Busan đã bị thiêu rụi hoàn toàn trong lúc đang đỗ tại sân bay Gimhae ở Hàn Quốc. Quá trình điều tra sau đó đã kết luận thủ phạm gây ra thảm họa chính là một cục pin sạc dự phòng được cất trong khoang hành lý phía trên bỗng dưng phát nổ và bắt lửa.
Ngay sau thảm kịch này, Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) đã phát động một chiến dịch toàn cầu với mục đích kêu gọi hành khách nâng cao ý thức "Du lịch an toàn cùng pin lithium". Nicholson giải thích rằng bản thân việc di chuyển bằng máy bay không hề làm cho pin lithium-ion trở nên mất an toàn hơn. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất nằm ở chỗ khi sự cố bất ngờ phát sinh ở độ cao khoảng 10.000 mét, công tác dập lửa và kiểm soát tình hình sẽ trở nên phức tạp và khó khăn gấp bội so với khi ở mặt đất.
Theo quan điểm của ông, sự gia tăng về số lượng vụ việc chủ yếu xuất phát từ việc lượng hành khách, tổng số chuyến bay cùng số lượng thiết bị điện tử mang theo người ngày càng leo thang. Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) cũng đặt vấn đề an toàn pin lên vị trí ưu tiên hàng đầu, với dữ liệu thống kê ghi nhận có tới 51 sự cố chính thức được xác nhận chỉ tính riêng đến ngày 15/7.
Nguyên nhân khoa học và rủi ro từ thiết bị giá rẻ
Theo chia sẻ từ Pierre Kubiak, kỹ sư cao cấp chuyên về công nghệ pin tại Phòng thí nghiệm Vật lý Quốc gia Anh, bên cạnh các thiết bị quen thuộc như điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy tính xách tay và sạc dự phòng, ngày càng có nhiều phụ kiện khác xuất hiện trên chuyến bay như đồng hồ thông minh, kính thông minh hay thuốc lá điện tử.
Vị chuyên gia này làm rõ rằng bản thân nguyên tố lithium không phải là tác nhân trực tiếp châm ngòi lửa. Mối nguy hiểm thực sự đến từ các thành phần vật liệu hữu cơ cùng chất dẻo bên trong viên pin. Khi xảy ra hiện tượng "thoát nhiệt" (thermal runaway), các chất này có thể tăng nhiệt độ đột ngột với tốc độ cực nhanh, chạm ngưỡng từ 700 đến hơn 1.000 độ C chỉ trong một khoảng thời gian ngắn ngủi.
Những vụ cháy điện thoại từng thu hút sự chú ý mạnh mẽ của dư luận khoảng một thập kỷ trước chủ yếu bắt nguồn từ các lỗi thiết kế kỹ thuật, vốn đã được các tập đoàn sản xuất lớn khắc phục phần lớn ở thời điểm hiện tại. Dù vậy, thị trường hiện nay lại chứng kiến sự tràn lan của các dòng pin sạc giá rẻ, thuốc lá điện tử cùng nhiều thiết bị điện tử trôi nổi không được kiểm soát chặt chẽ về quy trình chất lượng.
Yếu tố giá thành vẫn đang được đặt lên hàng đầu, điều này vô tình khiến người dùng có xu hướng lựa chọn các sản phẩm kém chất lượng, kết hợp cùng thói quen sử dụng cáp sạc không đạt chuẩn hoặc bảo quản thiết bị sai quy cách, làm gia tăng đáng kể nguy cơ cháy nổ.
Nhận định từ chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam
Dưới góc nhìn chuyên môn từ các kỹ sư công nghệ của TTC Việt Nam, việc quản lý năng lượng và an toàn thiết bị phần cứng luôn đòi hỏi sự tuân thủ tuyệt đối các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe. Trong môi trường doanh nghiệp cũng như đời sống cá nhân, việc sử dụng các thiết bị lưu trữ điện năng, từ UPS, nguồn dự phòng cho đến sạc di động, đều cần phải ưu tiên nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và thương hiệu uy tín. Các hiện tượng quá nhiệt hay đoản mạch hoàn toàn có thể được phòng ngừa nếu người dùng đầu tư vào các giải pháp phần cứng đạt chuẩn quốc tế, tránh xa các sản phẩm giá rẻ không rõ nguồn gốc nhằm bảo vệ an toàn tính mạng và tài sản trước những rủi ro tiềm ẩn từ công nghệ pin hiện đại.
Giải pháp phòng ngừa và xu hướng tương lai
Dựa trên các khuyến cáo từ CAA, phương án tối ưu nhất để dập tắt ngọn lửa từ pin lithium-ion chính là tiến hành làm mát cấp tốc bằng nước hoặc các thiết bị chuyên dụng. Do đó, quy định bắt buộc mang theo các thiết bị chứa loại pin này bên trong khoang hành khách thay vì cất giấu ở khoang hành lý ký gửi là hoàn toàn có cơ sở, giúp phi hành đoàn phát hiện sớm và can thiệp kịp thời khi có bất thường.
Nicholson cho biết đại đa số hành khách đều tuân thủ nghiêm ngặt các quy định này, tuy nhiên vướng mắc lớn nhất hiện nay là nhiều người vẫn chưa nhận thức hết việc có bao nhiêu vật dụng thường ngày đang âm thầm tích hợp pin lithium-ion bên trong.
Nhận định về tương lai công nghệ, Kubiak khẳng định tính đến nay vẫn chưa xuất hiện bất kỳ giải pháp công nghệ nào đủ tiềm năng để thay thế hoàn toàn pin lithium-ion trên diện rộng, khi mà ngành công nghiệp điện tử tiêu dùng đã rót nguồn vốn khổng lồ vào lĩnh vực này. Trong khi pin natri-ion được xem là một phương án thay thế đầy hứa hẹn nhưng lại gặp trở ngại lớn về giá bán khi đắt gấp đôi so với pin lithium-ion đối với người tiêu dùng phổ thông.
Vì lý do đó, thay vì tiến hành lệnh cấm hoàn toàn sạc dự phòng trên các chuyến bay, hướng đi thiết thực hơn là tập trung củng cố các tiêu chuẩn an toàn cho công nghệ hiện hành, đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức cảnh giác cho người sử dụng.
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp mạng, viễn thông và thiết bị công nghệ chính hãng, an toàn tuyệt đối cho doanh nghiệp và cá nhân, hãy liên hệ ngay với TTC Việt Nam qua website ttcvn.net để nhận hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ kỹ thuật viên giàu kinh nghiệm.
