Sự phát triển bùng nổ của hạ tầng số và công nghệ thông tin tại Việt Nam đang đặt ra nhiều bài toán mới về quản lý năng lượng, đặc biệt là việc áp dụng biểu giá điện cho các trung tâm dữ liệu (Data Center). Trước những vướng mắc pháp lý và nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động vận hành của các doanh nghiệp công nghệ lớn, Tổng công ty Điện lực Thành phố Hồ Chí Minh đã phải gửi văn bản khẩn lên các cơ quan quản lý nhà nước cấp cao để xin ý kiến chỉ đạo cụ thể.
EVNHCMC kiến nghị Bộ Công Thương thống nhất biểu giá điện trung tâm dữ liệu
Vào ngày 15 tháng 9, hai tập đoàn công nghệ và viễn thông lớn là CMC cùng Viettel đã đồng loạt gửi văn bản kiến nghị gửi tới Bộ Công Thương và Bộ Khoa học và Công nghệ. Nội dung tập trung làm rõ việc Tổng công ty Điện lực TPHCM áp dụng mức giá bán điện kinh doanh đối với các trung tâm dữ liệu, điều này gây ra nhiều lo ngại về tính ổn định nguồn điện cho các hệ thống mang ý nghĩa chiến lược quốc gia.
Đại diện CMC và Viettel nhấn mạnh rằng nếu EVNHCMC tiến hành cắt điện các trung tâm dữ liệu trọng điểm này, toàn bộ chuỗi hoạt động kinh tế và xã hội của Việt Nam sẽ phải đối mặt với nguy cơ đình trệ nghiêm trọng. Vấn đề này đi ngược lại với tinh thần của Nghị quyết 57 do Bộ Chính trị ban hành, trong đó đặc biệt lưu ý nhiệm vụ tăng cường đầu tư hạ tầng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, đồng thời thiết lập cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp nội địa và thu hút FDI vào lĩnh vực điện toán đám mây cùng trung tâm dữ liệu.
Trước áp lực từ phía doanh nghiệp và tình hình thực tế, EVNHCMC đã chủ động báo cáo Bộ Công Thương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) nhằm tìm kiếm hướng giải quyết đồng bộ. Đơn vị này cho biết đã chuẩn bị phương án ngừng cấp điện từ ngày 15/9/2026 đối với hai khách hàng Viettel và CMC do vướng mắc về nghĩa vụ thanh toán, nhưng trước diễn biến mới, họ đã tạm hoãn và kiến nghị cơ quan chức năng đưa ra phán quyết cuối cùng.
Hai luồng quan điểm trái chiều trong việc tính giá điện
Những vướng mắc hiện tại bắt nguồn từ sự bất nhất giữa các văn bản hướng dẫn kỹ thuật và kết luận thanh tra kiểm toán. Cụ thể, hệ thống pháp lý đang chia thành hai hướng xử lý như sau:
- Quan điểm từ Bộ Công Thương: Tại văn bản số 2818/BCT-DL ban hành ngày 22/4/2026, Bộ Công Thương hướng dẫn rằng nếu bên bán và bên mua không đạt được thỏa thuận về tỷ lệ điện năng tiêu thụ cho từng mục đích riêng biệt, đơn vị điện lực sẽ áp dụng mức giá bán lẻ điện sản xuất dành riêng cho hệ thống kỹ thuật của trung tâm dữ liệu. EVNHCMC từng có ý định áp dụng 100% biểu giá sản xuất theo hướng dẫn này và yêu cầu các công ty điện lực trực thuộc như Thủ Đức, Thuận An nghiêm túc tuân thủ, đồng thời tạm ngưng các biện pháp cắt điện.
- Quan điểm từ Kiểm toán Nhà nước: Trong năm 2026, Kiểm toán Nhà nước lại đưa ra kết luận khẳng định văn bản 2818/BCT-DL chỉ đóng vai trò hướng dẫn cá biệt, không mang giá trị của văn bản quy phạm pháp luật và không đủ cơ sở để thay thế cho quy định tại khoản 19 Điều 11 Thông tư số 60/2025/TT-BCT. Theo yêu cầu này, EVNHCMC bắt buộc phải áp dụng giá bán lẻ điện kinh doanh và tiến hành truy thu khoản tiền chênh lệch tính từ mốc ngày 2/12/2025.
Sự vênh nhau giữa hai định hướng này đẩy EVNHCMC cùng các điện lực cơ sở vào thế tiến thoái lưỡng nan. Nếu tuân theo Bộ Công Thương, họ có nguy cơ vi phạm kết luận kiểm toán; ngược lại, nếu áp dụng theo Kiểm toán Nhà nước dựa trên Thông tư 60/2025/TT-BCT, nguy cơ đối mặt với các vụ kiện tụng, khiếu nại từ phía khách hàng sử dụng điện là rất hiện hữu.
Rủi ro pháp lý và bài toán bảo vệ hạ tầng số quốc gia
Việc kéo dài khoảng trống pháp lý không chỉ gây tổn hại đến uy tín và tạo ra rủi ro pháp lý lớn cho EVNHCMC, mà còn tạo ra hiệu ứng dây chuyền ảnh hưởng đến các tổng công ty điện lực ở nhiều địa phương khác có trung tâm dữ liệu hoạt động. Quan trọng hơn hết, tình trạng này đe dọa trực tiếp đến mục tiêu duy trì nguồn điện liên tục cho hạ tầng số trọng yếu, đi ngược lại các định hướng chiến lược tại Nghị quyết số 57-NQ/TW và Nghị quyết số 70-NQ/TW.
Chính vì vậy, EVNHCMC đã đề xuất Bộ Công Thương khẩn trương đưa ra phản hồi chính thức cho văn bản kiến nghị ngày 11/9/2026 của Viettel và CMC. Nội dung trả lời cần làm rõ hiệu lực pháp lý của văn bản 2818/BCT-DL khi đặt lên bàn cân cùng Thông tư số 60/2025/TT-BCT và kết luận kiểm toán. Đồng thời, đơn vị này cũng mong muốn Bộ Công Thương đẩy nhanh tiến trình sửa đổi, bổ sung Thông tư 60, trong đó quy định rõ ràng phương thức tính toán giá điện khi hai bên không thể tìm được tiếng nói chung.
Góc nhìn chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam
Dưới góc độ của một đơn vị hàng đầu cung cấp giải pháp hạ tầng mạng và viễn thông như TTC Việt Nam, chúng tôi nhận thấy các trung tâm dữ liệu (Data Center) đóng vai trò là "trái tim" của nền kinh tế số. Việc áp dụng sai hoặc tranh chấp về biểu giá điện không đơn thuần là câu chuyện tài chính giữa nhà cung cấp điện và doanh nghiệp, mà nó trực tiếp tạo ra sự bất ổn định trong vận hành hệ thống máy chủ, lưu trữ dữ liệu quy mô lớn. Một chính sách giá điện minh bạch, đồng bộ và ổn định là điều kiện tiên quyết để giữ chân các nhà đầu tư công nghệ trong và ngoài nước, đảm bảo an ninh mạng và duy trì huyết mạch chuyển đổi số quốc gia bền vững.
Bên cạnh đó, EVNHCMC cũng kiến nghị Tập đoàn Điện lực Việt Nam sớm ban hành văn bản chỉ đạo nội bộ để hướng dẫn cách xử lý tạm thời cho các trường hợp khách hàng chưa đồng thuận với Thông tư 60, bao gồm cả phương án xử lý tiền điện chênh lệch và việc tạm ngưng cung cấp điện trong lúc chờ văn bản pháp lý hoàn thiện.
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp hạ tầng mạng, hệ thống viễn thông tối ưu và các tiêu chuẩn vận hành kỹ thuật tiên tiến nhất cho doanh nghiệp của bạn, hãy liên hệ ngay với TTC Việt Nam (ttcvn.net) thông qua đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm của chúng tôi.
