TTC Việt Nam
Page Header Background

Khám phá công nghệ đạn EMP xung điện từ của Nhật Bản

Trang chủ»Khám phá công nghệ đạn EMP xung điện từ của Nhật Bản
Khám phá công nghệ đạn EMP xung điện từ của Nhật Bản

Trong bối cảnh hình thái tác chiến điện tử toàn cầu không ngừng dịch chuyển, Cơ quan Mua sắm, Công nghệ và Hậu cần Nhật Bản (ATLA) đang triển khai nghiên cứu và chế tạo hai dòng đạn EMP (xung điện từ Electromagnetic Pulse) thế hệ mới. Mục tiêu chiến lược của dự án này là khuếch đại công suất phát xạ lên gấp 100 lần vào mốc thời gian năm 2028, qua đó vô hiệu hóa hoàn toàn các bảng mạch vi xử lý của phương tiện hay thiết bị đối phương mà không cần tạo ra sức công phá vật lý truyền thống.

Nền tảng lịch sử từ vụ thử Starfish Prime và bước chuyển mình sang vũ khí xung điện từ phi hạt nhân

Nền móng của lĩnh vực tác chiến điện tử cận đại bắt nguồn từ năm 1962, thời điểm cuộc thử nghiệm vũ khí hạt nhân mang mã hiệu Starfish Prime diễn ra ở độ cao 400km ngoài không gian bởi Mỹ, vô tình tạo ra hiệu ứng xung điện từ diện rộng chưa từng có tiền lệ.

Hệ quả là tại quần đảo Hawaii, cách điểm trung tâm vụ nổ khoảng 1.400km, hàng loạt bóng đèn đường đồng loạt tê liệt trong đêm và hệ thống lưới điện công cộng sập hoàn toàn.

Từ sự kiện đó, các cường quốc quân sự trên thế giới nhận ra rằng xung điện từ chính là công cụ chiến lược tối tân, có khả năng làm tê liệt toàn bộ hạ tầng công nghệ thông tin và mạng lưới điện của đối phương chỉ trong khoảnh khắc, gạt bỏ nhu cầu sử dụng thuốc nổ có sức sát thương cao.

Dù vậy, phương thức kích nổ hạt nhân để tạo ra EMP (xung điện từ EMP-Electromagnetic Pulse là một đợt bùng phát năng lượng điện từ trong thời gian rất ngắn, xuất hiện dưới dạng trường điện từ, từ trường hoặc dòng điện dẫn truyền. Khi đủ mạnh, EMP tạo ra dòng điện cảm ứng lớn làm nhiễu loạn, quá tải hoặc phá hủy mạch và thiết bị điện tử) luôn tiềm ẩn những thảm họa chiến lược ngoài tầm kiểm soát.

Chính vì lý do đó, xu hướng phát triển quốc phòng toàn cầu đã chuyển dịch sang các dòng đạn EMP xung điện từ phi hạt nhân. Các kỹ sư quân sự có thể tích hợp trực tiếp chúng vào khung đạn pháo tiêu chuẩn hoặc các hệ thống tên lửa dẫn đường chiến thuật.

Nắm bắt xu thế này, cơ quan ATLA của Nhật Bản đã công bố những bước tiến mang tính đột phá trong việc thu nhỏ các thiết bị phát tia bức xạ điện từ công suất cao, tạo tiền đề vững chắc cho phương thức giao chiến trong tương lai.

Nhật Bản đang phát triển hai dòng đạn EMP (xung điện từ) tiên tiến với mục tiêu tăng công suất gấp 100 lần vào năm 2028, biến mọi vi mạch đối phương thành vô dụng mà không cần tàn phá vật lý. Ảnh: mod.go.jp

Đặc điểm kỹ thuật và nguyên lý hoạt động của hai dòng đạn EMP chủ đạo

Dựa trên các báo cáo kỹ thuật chính thức công bố bởi ATLA, chương trình nghiên cứu và phát triển đạn EMP của Nhật Bản được định hướng phân chia thành hai nhánh công nghệ riêng biệt nhằm đáp ứng linh hoạt các tình huống chiến đấu thực tế.

Dòng sản phẩm thứ nhất mang tên đạn EMP chạy điện thuộc Loại I. Hệ thống này vận hành dựa trên nguyên lý tích trữ năng lượng điện vào các siêu tụ điện dung lượng lớn, sau đó xả toàn bộ năng lượng này trong một khoảng thời gian cực ngắn ngay khi tiếp cận mục tiêu. Điểm mạnh vượt trội của biến thể này là tính năng tái sử dụng linh hoạt và khả năng bắn dồn dập nhiều lần trong một chiến dịch quân sự.

Khởi nguồn từ thông số chuẩn kỹ thuật vào năm 2016, tập thể các nhà khoa học thuộc ATLA đã gia tăng mật độ công suất của dòng đạn này lên ngưỡng 8,7 lần vào năm 2023, đồng thời đang tiếp tục dồn mọi nguồn lực để hoàn thiện nguyên mẫu với mốc công suất khổng lồ gấp 100 lần vào năm 2028.

Song song với dòng sản phẩm Loại I, phía Nhật Bản cũng đồng thời tiến hành nghiên cứu phát triển dòng đạn EMP sử dụng cơ chế hóa học thuộc Loại II.

Trái ngược với phương thức tích điện tuần hoàn, biến thể này tận dụng năng lượng bùng nổ từ một khối thuốc nổ chuyên dụng để nén thông lượng từ trường. Quá trình này sản sinh ra một dòng điện cường độ đỉnh chỉ trong một khoảnh khắc duy nhất.

Mặc dù cấu trúc vật lý của dòng đạn Loại II sẽ bị tiêu hủy hoàn toàn sau một lần sử dụng, bù lại nó lại sở hữu hiệu suất phát xạ trường điện từ và sức công phá ưu việt hơn hẳn.

Hiện tại, cả hai nguyên mẫu công nghệ này đều đang bước vào giai đoạn kiểm định nghiêm ngặt cuối cùng để bảo đảm sẵn sàng đưa vào trang bị chính thức trước cột mốc năm 2028.

Thiết bị đạn EMP phát xung điện từ với mật độ công suất tăng gấp 8,7 lần, năm 2023. Mục tiêu tăng công suất gấp 100 lần vào năm 2028. Nguồn: Cơ quan Mua sắm, Công nghệ và Hậu cần Nhật Bản (ATLA)

Tác động chiến lược đến hệ thống khí tài điện tử hiện đại

Sự ra đời của các hệ thống đạn EMP kích thước siêu nhỏ từ chương trình nghiên cứu của ATLA đã tái định hình tư duy chiến lược quân sự toàn cầu. Tại đó, sức mạnh quân sự không còn phụ thuộc vào sức công phá của đạn pháo xuyên giáp hay mảnh văng sát thương.

Trong bối cảnh toàn bộ phương tiện quân sự hiện đại như máy bay không người lái, xe tăng chiến đấu chủ lực, hệ thống radar phòng không cho tới các đài thông tin liên lạc chiến trường đều dựa hoàn toàn vào vi mạch bán dẫn và bo mạch điện tử, một luồng xung điện từ cường độ mạnh quét qua sẽ triệt tiêu hoàn toàn khả năng hoạt động của chúng.

Nhận định về xu hướng công nghệ này, các kỹ sư từ TTC Việt Nam cho rằng sự phát triển của vũ khí xung điện từ phi hạt nhân đang mở ra một trang sử mới cho ngành công nghệ quốc phòng và viễn thông. Việc bảo vệ hạ tầng mạng lưới trước các nguy cơ tấn công điện từ tương lai sẽ trở thành bài toán cốt lõi cho mọi quốc gia.

Môi trường tác chiến trong tương lai vì thế sẽ chứng kiến những màn vô hiệu hóa năng lực đối phương một cách thầm lặng nhưng triệt để, mở ra một kỷ nguyên mới cho ngành công nghệ tác chiến điện tử.

Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp mạng, viễn thông và hạ tầng công nghệ thông tin tiên tiến nhất, quý khách hàng vui lòng liên hệ ngay với đội ngũ chuyên gia của TTC Việt Nam tại ttcvn.net để nhận hỗ trợ nhanh chóng và chuyên nghiệp nhất.