Nhằm ngăn chặn nguy cơ vấp phải những vết xe đổ bế tắc từng xảy ra tại dự án FCAS chung với Pháp, cả Rome lẫn Tokyo đã đưa ra lập trường cứng rắn, buộc Berlin phải chấp nhận việc chỉ được tham gia vào chương trình tiêm kích GCAP thế hệ thứ sáu dưới tư cách quan sát viên thuần túy, hoàn toàn không có thẩm quyền nhúng tay vào các nghiên cứu chuyên sâu.
Sáng kiến Chương trình Chiến đấu Không quân Toàn cầu (Global Combat Air Programme - GCAP) - liên minh hợp tác công nghệ quân sự giữa ba cường quốc Vương quốc Anh, Nhật Bản và Ý - hiện đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới phân tích quốc phòng toàn cầu, nhất là trong bối cảnh Berlin đang tìm mọi cách chen chân sau khi thất bại tại dự án FCAS hợp tác cùng Pháp và Tây Ban Nha.

Ban đầu, phía Tokyo lựa chọn một phong cách ngoại giao có phần uyển chuyển và dè dặt hơn, đưa ra những phát biểu mang tính rộng mở nhằm né tránh các xung đột trực diện về ngoại giao.
Mặc dù vậy, ngay khi Berlin bắt đầu gia tăng áp lực nhằm giành quyền tiếp cận các gói thầu công nghệ lõi mang tính sống còn, nước Ý đã lập tức đưa ra phản ứng vô cùng cứng rắn.
Chính phủ Rome đã đưa ra phán quyết rõ ràng rằng Đức sẽ chỉ được phép góp mặt với tư cách là quốc gia quan sát viên tương tự như trường hợp của Canada. Điều này đồng nghĩa với việc Berlin sẽ không có bất kỳ tiếng nói nào trong việc định hình các thông số kỹ thuật, mà chỉ có thể đứng ngoài quan sát quá trình nghiên cứu, chế tạo và khi nào vũ khí hoàn thành thì sẽ phải mua lại sản phẩm thương mại.

Khám phá các thông số kỹ thuật và hệ thống công nghệ tối tân của tiêm kích GCAP
Nhìn nhận dưới góc độ kỹ thuật hàng không quân sự đương đại, tiêm kích GCAP là một dự án vũ khí mang tầm vóc chiến lược, hướng đến việc chế tạo một dòng chiến đấu cơ chiếm ưu thế trên không thế hệ thứ sáu. Dự án này được kỳ vọng sẽ chính thức thay thế các dòng máy bay hiện tại như Eurofighter Typhoon của Anh và Ý, cũng như dòng chiến đấu cơ Mitsubishi F-2 của Nhật Bản thời điểm trước năm 2035.
Điểm khác biệt mang tính cốt lõi của tiêm kích GCAP so với những thế hệ tiền nhiệm nằm ở cấu trúc hệ thống mở tích hợp hoàn toàn công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI). Nhờ đó, máy bay có khả năng tự động vận hành một biên đội các phương tiện bay không người lái đồng hành nhằm thực hiện các nhiệm vụ trinh sát hoặc gây nhiễu sóng điện tử.
Phần khung thân của phi cơ ứng dụng các vật liệu tàng hình đa phổ tiên tiến, triệt tiêu gần như hoàn toàn các bề mặt phản xạ tín hiệu radar truyền thống, đồng thời không sử dụng thiết kế đuôi đứng truyền thống để giảm thiểu tối đa dấu vết phát xạ hồng ngoại cũng như sóng radar bước sóng mét.

Hệ thống động lực của tiêm kích GCAP là thành quả hợp tác giữa các tập đoàn lớn gồm Rolls-Royce, MTU Aero Engines cùng IHI Corporation, hiện đang hướng tới việc ứng dụng công nghệ chu trình thích ứng kết hợp cùng hệ thống phát điện siêu dẫn có công suất vô cùng lớn.
Nguồn năng lượng khổng lồ này sẽ cung cấp trực tiếp cho các hệ thống vũ khí năng lượng định hướng, bao gồm cả pháo laser phòng thủ lẫn các dòng tên lửa đối không tầm xa được dẫn đường bằng cơ sở dữ liệu thời gian thực.
Hệ thống buồng lái ảo kết hợp giữa màn hình hiển thị toàn cảnh gắn trực tiếp trên mũ phi công và công nghệ nhận diện thần kinh giúp hỗ trợ xử lý khối lượng thông tin chiến trường khổng lồ trong môi trường chiến tranh mạng có tốc độ diễn biến cực nhanh.
Chính vì nắm giữ những công nghệ độc quyền có giá trị chiến lược sống còn này, các quốc gia thành viên sáng lập bao gồm Anh, Ý và đặc biệt là Nhật Bản hoàn toàn không muốn chia sẻ các bí quyết kỹ thuật cốt lõi cho bất kỳ bên thứ ba gia nhập muộn màng nào.
Phân tích động cơ chiến lược đằng sau quyết định khước từ của Rome và Tokyo với dự án tiêm kích GCAP
Lập trường kiên quyết của Ý cùng sự đồng thuận tuyệt đối từ phía Nhật Bản bắt nguồn từ những bài học đắt giá về sự trì trệ trong các chương trình phát triển quốc phòng đa quốc gia tại khu vực châu Âu, tiêu biểu nhất chính là bài học từ chương trình máy bay chiến đấu tương lai FCAS giữa Pháp, Đức cùng Tây Ban Nha.
Trong khuôn khổ dự án FCAS, những tranh chấp kéo dài liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ, việc phân chia các gói thầu chế tạo cũng như tiếng nói quyết định giữa các tập đoàn công nghiệp hàng không đã khiến cho tiến độ chung bị chậm trễ nhiều năm trời.
Trong khi đó, Nhật Bản với các quy định an ninh quốc gia vô cùng ngặt nghèo cùng thời hạn chót năm 2035 để đưa vào thay thế phi đội F-2 rõ ràng không thể mạo hiểm để tiến độ bị kéo lùi bởi những toan tính thương mại công nghiệp hay các yêu cầu thay đổi thiết kế liên tục từ phía Đức.

Việc đẩy Đức vào vị thế quốc gia quan sát viên mang phong cách giống Canada có thể xem là một cú sốc đối với tham vọng dẫn dắt nền công nghiệp quốc phòng của Berlin tại châu Âu, tuy nhiên đây lại là phương án tối ưu để đảm bảo sự tinh gọn và hiệu quả cho liên minh phát triển tiêm kích GCAP.
Các tập đoàn công nghiệp hàng đầu như BAE Systems (Anh), Leonardo (Ý) và Mitsubishi Heavy Industries (Nhật Bản) có thể chủ động phân chia các hạng mục công việc nghiên cứu từ động cơ, vật liệu hấp thụ sóng radar cho tới hệ thống tác chiến điện tử mà không lo sợ sự can thiệp hay những yêu cầu chuẩn hóa kỹ thuật thiếu thực tế.
Hiện tại, Berlin đang phải đối mặt với một bài toán tiến thoái lưỡng nan: một là chấp nhận đóng vai trò là khách hàng thuần túy mua sắm trang thiết bị hoàn chỉnh trong tương lai, hai là tiếp tục tự mình tìm kiếm lối đi riêng trong bối cảnh công nghệ hàng không quân sự toàn cầu đang bước vào giai đoạn phân cực vô cùng sâu sắc.
Nhận định từ chuyên gia kỹ thuật của TTC Việt Nam: Sự kiện các quốc gia như Anh, Ý và Nhật Bản bảo vệ tuyệt đối bản quyền công nghệ trong dự án tiêm kích GCAP cho thấy xu hướng bảo mật hạ tầng và dữ liệu cốt lõi đang trở thành yếu tố sống còn không chỉ trong lĩnh vực quân sự mà còn ở các giải pháp mạng và viễn thông doanh nghiệp hiện đại. Việc kiểm soát chặt chẽ kiến trúc hệ thống từ gốc giúp các tổ chức loại bỏ hoàn toàn các rủi ro về lỗ hổng bảo mật và sự can thiệp từ bên thứ ba.
(Theo japantimes.co.jp, clashreport.com, aviacionline.com, ft.com)
Để được tư vấn chi tiết về các giải pháp mạng, viễn thông và bảo mật hạ tầng công nghệ tiên tiến nhất hiện nay, Quý khách hàng vui lòng liên hệ ngay với đơn vị hàng đầu TTC Việt Nam qua website ttcvn.net để nhận được sự hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ kỹ sư giàu kinh nghiệm.






