Công tác hoàn thiện hành lang pháp lý cho lĩnh vực khoa học, công nghệ và chuyển đổi số đang chuyển mình mạnh mẽ từ giai đoạn xây dựng văn bản sang tập trung vào bài toán thực thi. Tại Hội nghị về tháo gỡ điểm nghẽn và kiến tạo phát triển mới đây, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân đã khẳng định sự nỗ lực vượt bậc của Chính phủ, Quốc hội và các bộ ngành trong việc ban hành hàng loạt các văn bản quy phạm pháp luật quan trọng như: 10 luật, 40 nghị định, 12 nghị quyết của Chính phủ cùng nhiều quyết định và thông tư hướng dẫn. Theo Bộ trưởng, thách thức cốt lõi hiện nay không nằm ở việc tạo ra thêm các chính sách, mà là làm sao để các quy định này đi vào đời sống và được triển khai đồng bộ, hiệu quả tại các địa phương.
Đột phá trong cơ chế đầu tư và mua sắm chuyển đổi số
Để giải quyết các nút thắt trong quá trình đầu tư, mua sắm và thuê dịch vụ công nghệ sử dụng ngân sách nhà nước, ông Lê Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số quốc gia, đã công bố 6 điểm mới mang tính đột phá. Những quy định này được cụ thể hóa trong Nghị định số 224/2026/NĐ-CP cùng các Thông tư 39 và 41, tạo ra một hành lang pháp lý thông thoáng và minh bạch, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.
Các điểm mới quan trọng trong Nghị định 224
- Chi ngân sách độc lập: Chuyển đổi số hiện được tách thành một danh mục chi ngân sách riêng biệt. Với quy định tối thiểu 1% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm, việc phân bổ nguồn lực sẽ trở nên rõ ràng và bài bản hơn.
- Hỗ trợ thử nghiệm: Nhà nước sẽ đài thọ tối đa 30% kinh phí thử nghiệm cho các doanh nghiệp (giới hạn ở mức 15 tỷ đồng), giúp giảm bớt gánh nặng tài chính và khuyến khích sáng tạo.
- Quy trình trọn gói: Đối với các dự án cơ sở dữ liệu và nền tảng số quốc gia, doanh nghiệp được phép thực hiện từ khâu nghiên cứu, thiết kế đến triển khai nhằm bảo đảm tính thống nhất.
Tăng quyền chủ động cho doanh nghiệp trong vận hành hệ thống
Một trong những thay đổi mang tính thực tiễn nhất là việc cho phép một doanh nghiệp đảm nhận xuyên suốt từ thiết kế đến triển khai và vận hành phần mềm nội bộ. Trước đây, việc tách rời các đơn vị này gây ra nhiều bất cập về sự thiếu linh hoạt và khó khăn trong việc truyền đạt yêu cầu kỹ thuật. Việc hợp nhất này không chỉ rút ngắn thời gian triển khai mà còn tối ưu hóa tính ổn định của hệ thống.
Đặc biệt, quy định mới cũng tháo gỡ rào cản về trách nhiệm giải trình giá dự toán. Chủ đầu tư giờ đây sẽ an tâm hơn khi không phải chịu trách nhiệm pháp lý nếu đã thực hiện quy trình lấy báo giá công khai, minh bạch; rủi ro về việc kê khai giá không thực tế sẽ thuộc về phía doanh nghiệp cung cấp. Đồng thời, doanh nghiệp phát triển hệ thống giờ đây có quyền được tiếp tục bảo trì, vận hành chính hệ thống đó, giúp bảo đảm kiến trúc mã nguồn được duy trì ổn định.
Góc nhìn chuyên gia từ TTC Việt Nam
Theo đội ngũ kỹ sư tại TTC Việt Nam, đơn vị lâu năm trong lĩnh vực hạ tầng mạng và giải pháp viễn thông, việc Nhà nước tháo gỡ các nút thắt về cơ chế đầu tư là một "cú hích" lớn. Chúng tôi nhận thấy rằng, sự đồng bộ giữa phát triển và vận hành (DevOps) chính là chìa khóa để đảm bảo vòng đời sản phẩm công nghệ đạt hiệu suất cao nhất. Với vai trò là đơn vị tư vấn và triển khai, TTC Việt Nam đánh giá cao cơ chế cho phép doanh nghiệp tham gia sâu vào các khâu kỹ thuật, điều này giúp tối ưu hóa chi phí vận hành và nâng cao khả năng ứng biến của hệ thống trước những thay đổi của nhu cầu thực tế.
Bên cạnh đó, đại diện Bộ Tài chính cũng nhấn mạnh về việc bổ sung nguồn vốn 25.000 tỷ đồng để nâng mức chi cho khoa học công nghệ lên 3%. Mặc dù nguồn vốn đã sẵn sàng, nhưng bài toán giải ngân hiệu quả tại các bộ ngành vẫn là thách thức lớn cần được giải quyết trong thời gian tới để hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng kinh tế số.
Để được tư vấn chuyên sâu về các giải pháp mạng, viễn thông và hỗ trợ triển khai hạ tầng số theo đúng quy định pháp luật mới nhất, quý khách hàng và doanh nghiệp vui lòng liên hệ ngay với TTC Việt Nam qua website ttcvn.net để nhận được sự hỗ trợ kịp thời từ đội ngũ chuyên gia kỹ thuật hàng đầu của chúng tôi.
